
اروندکنار یکی از بخشهای شبه جزیره آبادان است که در 48 کیلومتری جنوبشرقی آبادان قرار دارد. شهر اروند کنار که قبلاً قصبه یا گسبه نام داشت (قصبه النصار هم میگویند) در سال ۱۳۳۸ به شهر اروندکنار تغییر نام یافت.این منطقه شاهد یکی از موفقترین و بزرگترین نبردهای دوران دفاع مقدس میباشد.
از لحاظ طبیعی، اروندکنار بهصورت دشت نسبتاً همواری است که از رسوبات بینالنهرین و نیز رسوبات رشتهکوه زاگرس تشکیل شده است.
قبل ازآغاز جنگ، بخش اروندکنار با اقدامات خرابکارانه گروههای ضدانقلاب و خلق عرب وابسته به رژیم بعث، نظیر انفجار 26دی 1358 در دبستان روستای صحنه بخش اروندکنار و انفجار 19بهمن 1358در مدرسه سیروس شهر اروندکنار روبهرو بود. در این ایام دشمن به تحرکات گستردهای در ساحل غربی اروندرود و مقابل اروندکنار دست زد و علاوه بر افزودن استحکامات خود در منطقه در10خرداد 1358 یک گردان توپخانه را در منطقه فاو و مقابل شهر اروندکنار به همراه واحدهای رزمی متعدد مستقر نمود تا علاوه بر کنترل مصب اروندرود بر شهرهای روستاهای ایران مسلط شود.
در دوم تیر و دهم شهریور1359 نیز نیرویدریایی ارتش عراق ناوگان جنگی خود را در این منطقه متمرکز نمود که همه این تحرکات جهت کنترل بر اروندرود بوده است.
مهمترین پاسگاههای ایران در بخش اروندکنار پاسگاههای مینوحی، سعدونی، نهر علیشیر، نهر ابتر و خرمال بود که در مقابل پاسگاههای فاو شمالی و فاو جنوبی عراق به فعالیت میپرداختند. پیش ازآغاز جنگ، برخی از این پاسگاهها مانند پاسگاه خرمال اروندکنار(به ویژه در یکم و بیستم شهریور1359) با تجاوز نیرویدریایی عراق روبهرو بوده است.
نزدیکی اروندکنار به شهر فاو که مهمترین محور ارتباطی عراق به خلیجفارس است، بر اهمیت جغرافیایی این بخش به ویژه در زمان دفاعمقدس افزود به نحوی که با آغاز جنگتحمیلی بخش و شهر اروندکنار عملاً به محاصره دشمن درآمد؛ که با مقابله رزمندگان و شکست حصر آبادان تهدید عراقیها بر تصرف اروندکنار نیز از بین رفت اما همچنان بخش اروندکنار و آبادیهای آن و نیز سراسر سواحل این منطقه زیرآتش دشمن قرار داشت.
اروندکنار در بهمن1364 محل تدارک رزمندگانی بود که برای عملیات والفجر8 آماده میشدند. واحدهای مهندسی نیز به منظور تثبیت نیرو و تأمین نیازهای مهندسی منطقه، پیش از عملیات فعالیتهای متعددی مانند احداث جادههای آنتنی شکل، احداث مواضع توپخانه و ایجاد مواضع موشک زمین به هوا در بخش اروندکنار، مقدمات عملیات را فراهم نمودند. در عملیات والفجر8 موقعیت حساس اروندکنار به همراه نخلستانهای وسیع آن که پوشش مناسبی برای تدارک و جابجایی نیرو به شمارش میآمد در موفقیت عملیات والفجر8 بسیار مؤثر بود.در این عملیات غواصان خطشکن شبانه از اروندرود گذشته، خط دشمن را شکسته و موفق به آزاد سازی منطقه فاو شدند این عملیات ضربه مهلکی بر ارتش بعث عراق وارد کرد.
در شهریور1365 و طی عملیات موفقیتآمیز کربلای3، رزمندگان قرارگاه نوح با حرکت از قسمتهای جنوبی بخش اروندکنار، دو اسکله العمیه و البکر که مهمترین پایانههای نفتی و پایگاههای دریایی عراق در خلیجفارس بودند را منهدم ساخته و آرایش دشمن در خلیجفارس را متلاشی ساختند. با خاتمه جنگ و اجرای مفاد قطعنامه598، اروندرود بار دیگر مرز غربی ایران تعیین شد و سواحل اروندکنار مورد استفاده مجدد مردم این منطقه قرار گرفت.
یادمان اروند محلی است که برای گرامیداشت شهدای عملیات بزرگ والفجر 8 در ساحل شرقی اروند رود و در برابر شهر ساحلی عراقی فاو بنا گردیده است
مختصات تقریبی یادمان اروند عبارت است از: 29.9850079619, 48.4836250831
برچسب:
نویسنده: میلاد مقدم